Velen hebben ooit Stephen Covey’s “The 7 Habits of Highly Effective People” gelezen. Voor wie er nog niet aan toegekomen is, Covey definieert daarin (naast zeven volgens hem essentiële eigenschappen) drie concentrische cirkels de iemands positie in de wereld beschrijven:

- Cirkel van Controle: De binnenste cirkel bevat zaken die je zelf onder controle hebt (eigen gedachten, inzet, geen glyfosaat in de tuin gebruiken etc.)
- Cirkel van Invloed: In deze cirkel liggen die zaken die je, als je je best doet, een beetje kunt sturen (door een mooi rapport te schrijven, je buren adviseren geen glyfosaat in de tuin te gebruiken etc.)
- Cirkel van Gegeven: Buiten liggen alle dingen die je, ook als je zou willen niet kunt veranderen (het weer, voetbaluitslagen etc.) 
(Arne Alphenaar, 10 november)

Soms overschatten we de reikwijdte van onze invloed. Tijdens de borrel of langs de lijn worden stikstof-, woningbouw- en klimaatproblemen in een handomdraai opgelost. De werkelijkheid blijkt weerbarstiger. Het lukt politici (toch gekozen om invloed te hebben) maar niet om goede antwoorden te formuleren op de grote maatschappelijke uitdagingen. Maar niet omdat ze hun best niet doen of omdat ze geen mooie rapporten kunnen (laten) schrijven. En zelfs niet omdat ze geen idealen hebben.

Ze kunnen niet kiezen en durven niet te delen. Omdat ze denken dat het eerlijke verhaal niet wordt geaccepteerd verzinnen ze halve waarheden en vegen ze de keerzijde van de medaille onder het tapijt. En gaan infraprojecten drie keer over de kop, worden datacenters steeds groter en files steeds langer.

Als ieder nadeel z’n voordeel heeft, geldt ook het omgekeerde. Al gaat de halve waarheid nog zo snel, de hele achterhaalt hem wel. Uiteindelijk worden keuzes alleen geaccepteerd als het eerlijke verhaal wordt verteld, met de nadelen en de echte voordelen. Dat geldt niet alleen voor politici, maar ook voor de bodemprofessionals die hen adviseren.

De bodemwereld draait momenteel om PFAS. De buitenwereld schreeuwt om nog strengere normen. Terecht, want de hoeveelheid PFAS die we in het milieu brengen moet echt zo veel mogelijk worden beperkt. Tegelijkertijd moeten bodemprofessionals ook durven te vertellen dat de PFAS die al in het milieu zit weliswaar heel vervelend en zelfs schadelijk is, maar ook dat saneren vaak milieutechnisch en financieel niet mogelijk en zeker niet effectief is.

Zoals altijd geldt dat voorkomen beter is dan genezen. Het eerlijke verhaal is dat we schoon kunnen houden wat schoon is. Daar waar het vies is, wordt het hooguit iets minder vies en zullen we water moeten zuiveren om te voorkomen dat mensen via drinkwater PFAS binnenkrijgen.

Voorlopig hebben we meer dan genoeg werk aan het voorkomen van primaire lozingen en het verwijderen van hotspots. Als we vanaf nu voorkomen dat de bodem verontreinigd, wordt afgedicht, wordt verdicht en wordt beschadigd zal deze zichzelf genezen. Bodem is meer dan PFAS (en andere ZZS).

 

Arne Alphenaar LinkedIn

Reageren op deze column kan hier:  LinkedIn